Laburpena

Antzinako ohiturak jasotzen zituzten legeak ziren eta Euskal herria osoan agintzen zuten. Euskaldunen eskubide bat zen. Jendearen ikuspuntu ekonomiko eta sozialetik erakargarriak ziren legeak foruetan jartzen zituzten.

Penintsulako erreinu guztietan foruak zeuden, bertako biztanleen bizimodua eta haien harremanak nagusiekin arautzen zituzten  Felipe V.arekin apurka-apurka foruen eremua murriztuz joan zen, Euskal Herrian eta Nafarroan mantendu ziren.

Foruen ezaugarri nagusiak zerga erregimen berezia edukitzea, soldadutza egin beharrik ez izatea, eskubide zibil berezia eta eskubide penal berezia edukitzea zen.

Foruen arazoak gero eta garrantzi handiagoa hartu zuen, Erregimen Zaharraren porrotak foruen krisi bilakatu baitzen Euskal Herrian. Iraultza liberalak foruak kendu nahi zituen, batasun juridikoa eta zentralizazioa lortzeko. Egoera horren aurrean, euskal gizarteko Alberdi batzuk karlista egin ziren.

Karlistek hirugarren gerra karlista galtzearen ondorioz, legearen bitartez foruak abolitu zituen. Dena den, Canovas ez zegoen eusko foruen kontra. Lege horren bitartez Foru Aldundiak desegin zituen soldadutza eta Estatuko Ogasunari zergak ordaintzeko agindua ezarri zituen.

Udalerria erregimen foralaren oinarria da, bertan udal horretako partaideek osatzen dute. Udalerriak eta Hiribilduak ezberdinak ziren. Udalerriak antolaketa  ekonomiko zaharragoa, zabalagoa eta naturalagokoak ziren, Hiribilduak berriz antolaketa ekonomiko ona lortzeko fundatzen ziren bakarrik.

 

Posted on 2011/11/13, in Laburpena. Bookmark the permalink. Iruzkin bat utzi.

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Aldatu )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Aldatu )

Connecting to %s

%d bloggers like this: